Haberci Gazetesi

Çanakkale’nin Alman Komutanı

Çanakkale’nin Alman Komutanı
81
18 Mart 2020 - 20:32
REKLAM ALANI8

(728x90px)

Esnek veya Sabit Ölçü Verebilirsiniz.

Halit ÇELİKBUDAK / ÇANAKKALE Zaferi’nin 105. Yılı… Tarihimizin en önemli zaferlerinden biridir… 19 Şubat-18 Mart 1915 arası deniz, 25 Nisan 1915-9 Ocak 1916 arasında kara savaşları yaşandı… 18 Mart Çanakkale Zaferi için dönemin İngiltere Savunma Bakanı olan Winston Churchil, ‘Türkler, Çanakkale’yi zorlayan çağının en ileri tekniğine sahip güçler karşısına adeta bir kale gibi dikilmişlerdir’ der… Bu da Churchill’in siyasi hayatındaki tek

Liman von Sanders

başarıszlığıdır.

Tarihçi İlber Ortaylı şöyle diyor; ‘18 Mart günü Kraliyet Donanması’na bağlı Queen Elisabeth, Lord Nelson, Inflexible ve Agamemnon ön safta yer aldı… Britanyalılar Gelibolu’yu topa tuttu… Hedefin tahrip edildiğine inandılar… Ardından Fransız Suffren, Bouvet, Charlemagne ve Gaulois ilerledi… Ama Gelibolu tükenmemişti. Müttefik filo Ocean, Irrestible ve Bouvet gibi mühim gemilerini kaybetti. Inflexible, Gaulois, Suffren ve Agamemnon gibi gemileri ağır yara alarak muharebe edemez hale geldiler.’

Çanakkale denilince olumsuz şartlara rağmen Türk askerinin yazdığı zafer destanı ve bu zaferin şahsında sembolize edildiği Anafartalar Kahramanı Mustafa Kemal Paşa akla gelir… Pek az bilinmekle birlikte, Çanakkale Savaşları’ndaki 5. Ordu’nun komutanın Alman Mareşal Liman von Sanders Paşa olduğunu da hatırlamak gerekir.

İki hafta önce meslektaşım Yalçın Bayer ve bir başka dostumla Bursa’nın kardeş şehri olan Darmstadt kentindeki tarihi mezarlıkta paşanın mezarını ziyaret ettik. Mezar taşında Prusya Krallığı Generali, Osmanlı İmparatorluğu Mareşali ve Çanakkale Fatihi yazıyor… İlk karısı Amelie’nin mezarına defnedilmiş… 17 Şubat 1855’de doğan Alman Paşa 22 Ağustos 1929’da ölmüş…

Aslında Osmanlı Orduları’nda reform için 14 Aralık 1913’te gelen paşa, savaşın patlak vermesiyle 25 Mart 1915’te 5. Ordu komutanlığına getirilmiş… 9 ay bu görevi yapmış… Daha sonra Yıldırım Orduları Grup Komutanlığı da yapan Alman Paşa, bu görevi de Gazi Mustafa Kemal’e devretmiş… Savaş sonunda Alman askerlerinin geri dönüşünü sağlamakla görevlendirilir. Yaşadıklarını ‘Türkiye’de Beş Sene’ adıyla yayınlamış…

Savaş taktikleri tartışılsa bile Alman Paşa, İstanbul’a çektiği telgraf ile Mustafa Kemal’in 19. Tümeni komutanlığından istifasını engelleyerek bir yerde savaşın gidişatını değiştirmiş… Alman Paşa telgrafında ‘Mustafa Kemal Bey’i vatanın hizmetlerine muhtaç olduğu, çok nadir kabiliyetli ve cesur bir subay olarak tanıyor, takdir ediyorum’ diye yazmış… Mustafa Kemal, şarapnelin parçaladığı saatini de Liman von Sanders Paşa’ya hediye etmiş… Paşa da karşılığında ona aile armasını taşıyan saati hediye etmiş… Bu saatlerin akıbeti meçhul… Alman Paşa’nın mütevazi mezarını ziyarette dikkatimizi çeken şey mezarına bırakılan yeni bir Alman-Türk rozeti oldu. Bizden pek de fazla olmayan bir süre önce kim veya kimler ne zaman gelip çok da geçmiş olmayan bir zamanda bu rozeti bırakmış bilinmiyor. Bu yıl ölümünün 90. Yılı… Ruhu şad olsun…

REKLAM ALANI8

(728x90px)

Esnek veya Sabit Ölçü Verebilirsiniz.

Web ve Mobil App Tasarımı : Ultra Netzwerk Haberci Sitesinde yayınlanan haberlerin telif hakları gazete ve haber kaynaklarına aittir, haberleri kopyalamayınız.